Montague Ullman: Düýş toparlary we düýşleriň bilelikdäki güýji
Awtory: Ruya Editorial8 sentýabr 2026 sişenbeOkaýyş wagty: 9 min.

Montague Ullman: Düýş toparlary we düýşleriň bilelikdäki güýji

Düýşler bilen işleşmegiň taryhynda galan usullaryň ählisi düýşi nädip ýorumlamalydygyny döretdi. Montague Ullman bolsa düýşleri bilelikde öwrenmek üçin giňişlik döretdi. Ol onlarça ýyl psihiatr we psihoanalitik hökmünde adamlaryň düýşlerini diňläp, ýorumlap işledi. Ahyrynda bolsa öz kärine hem täsir edýän ýönekeý bir netijä geldi: düýşler diňe hünärmenlere ynanylyp goýberer ýaly zat däl. Onuň döreden düýş paýlaşylýan topar usuly, meşhur bäş sözli açary bolan "eger bu meniň düýşüm bolan bolsady" diýen çemeleşme bilen, düýşler üstündäki işi hassahanalardan öýlere çenli alyp çykdy. Häzirem ol adamlaryň biri-birine gijeki düýşleriniň näme diýmek isleýändigine gulak asmaga kömek edýän iň howpsuz we iň sahawatly usullaryň biri bolup galýar.

Montague Ullman kimdi?

Montague Ullman (1916-2008) Nýu-Ýorkda newrologiýa we psihoanaliz boýunça bilim aldy we onlarça ýyl psihiatr bolup işledi. 1962-nji ýylda ol Bruklindäki Maimonides Medical Center-de Dream Laboratory-ni esaslandyrdy. Şol ýerde Stanley Krippner bilen bilelikde düýş telepatiýasy boýunça döwrüniň iň meşhur synaglaryny geçirdi. Bu synaglarda ukudaky adamlara şekilleri geçirmek synanyşyldy we netijeler 1973-nji ýylda çap edilen Dream Telepathy atly kitapda beýan edildi. Şol döwürde bu işler uly gyzyklanma döretdi, emma häzirem jedelli bolmagynda galýar: esasy ylmy jemgyýetçilik bu netijeleri kabul etmedi, gaýtalanan synaglar hem şol netijeleri tassyklamady. Şonuň üçin Ullman hakynda dogruçyl gürrüň edilende muny açyk aýtmak gerek. Şeýle-de bolsa, laboratoriýadaky ýyllar jedelden has berk bir pikiri döretdi: düýşler hemmä degişli tebigy baýlykdyr we olara düşünmek lukmançylyk diplomyny talap etmeli däldir. 1970-nji ýyllaryň ortalaryndan başlap, ilki Şwesiýada, soňra bolsa dünýäniň dürli ýerlerinde tejribe esasly düýş toparlaryny öwretmäge özüni bagyşlady. Hut şu işi ol özüniň iň esasy mirasy hasaplaýardy.

Biziň hemmämiz geçmişden galan tamamlanmadyk duýgy meseleleriniň üstünde gaýta-gaýta işleýäris. Düýşlerimiz bolsa şol aladalaryň geçýän aralykdaky duralgalary ýaly görünýär.

Montague Ullman

Düýş topary: ilki howpsuzlyk, soň açyş

Ullmanyň usuly onuň hiç haçan ýüz öwürmedik iki ýörelgesine daýanýar. Birinjisi howpsuzlykdyr: düýş adamyň paýlaşyp biljek iň şahsy zatlarynyň biridir. Şonuň üçin hem ähli gözegçilik düýşi görene degişlidir - näme paýlaşjagy, näçe çuňlaşjagy, haçan saklanjagy öz kararydyr. Hiç kim oňa basyş edip, sorag astyna alyp ýa-da höküm çykaryp bilmez. Ikinji ýörelge açyşdyr: beýleki adamlar düýşüň näme aňladýandygyny aýdyp bermek bilen däl-de, öz täsirlerini paýlaşmak arkaly hakykatdan hem kömek edýärler. Toparyň agzalary düýşe öz düýşi ýaly çemeleşýärler we her pikirini "eger bu meniň düýşüm bolan bolsady" diýen sözler bilen başlaýarlar. Düýşi gören adam bolsa özüne laýyk gelenini kabul edip, galanlaryny hiç hili düşündirişsiz goýup biler. Bu iş şu tapgyrlardan ybarat:

Ullmanyň düýş toparynyň tapgyrlary
TapgyrNäme bolýar
1. PaýlaşmakIsleg bildirýän adam diňe düýşüni gürrüň berýär. Topar mazmuny anyklamak üçin gysga düşündiriş soraglaryny berip biler
2. OýunAgzalar düýşi öz düýşi ýaly kabul edýärler: "eger bu meniň düýşüm bolan bolsady, men ... duýardym" diýip başlap, ilki oýanan duýgularyny, soňra bolsa şekilleriň nähili göçme many berip biljekdigini paýlaşýarlar
3. Yza gaýtarmakDüýş täzeden düýşi gören adama berilýär. Ol özüne täsir eden pikirlere erkin jogap berýär we isleýşiçe durmuşy bilen bagly maglumatlary paýlaşýar
4. SöhbetdeşlikÝumşak soraglar düýşi soňky durmuş wakalary bilen baglanyşdyrmaga kömek edýär. Hemişe düýşi gören adamyň ugruna eýerilýär, onuň goýýan çäginden geçilmeýär
5. JemlemekToparyň bir agzasy ýüze çykan pikirleri jemleýär. Iň soňky söz hemişe düýşi gören adama degişli bolýar we soňky ýorum diňe onuň özüne degişlidir

Bu usulyň güýji sözleriň saýlanyşyndadyr. "Seniň düýşüň şuny aňladýar" diýmek goşulyşmakdyr, "eger bu meniň düýşüm bolan bolsady, men muny şeýle düşündirerdim" diýmek bolsa düýşi gören adamyň kabul hem edip, ret hem edip biljek sowgadydyr. Şol bäş söz düýşi gören adamy toparyň çaklamalaryndan goraýar, toparyň bolsa açyk pikir aýtmagyna mümkinçilik berýär. Şeýlelikde otagdaky her kim ýuwaş-ýuwaşdan möhüm bir hakykata düşünýär: hiç kim başga bir adamyň düýşi barada iň soňky ygtyýarly adam däldir.

Ullmanyň usulyny topsuz ulanmak

  1. Düýşi ýazyp alyň, soň bolsa ondan biraz daşlaşyň. Bir gün geçenden soň ony dostuňyz size aýdana meňzedip täzeden okaň we ýazmaça şeýle jogap beriň: "eger bu meniň düýşüm bolan bolsady, men ... duýardym... ol maňa ... diýýän bolmagy mümkin." Şeýle aralyk düýş toparynyň berýän täsirini döredýär.
  2. Diňe birini däl, iki ýa-da üç dürli ýorumy jemläň. Ullmanyň usuly meselä birnäçe nukdaýnazardan garamagy talap edýär. Özbaşdak işleýän bolsaňyz, saýlamazdan öň duýgy taýdan okalyşy, meňzetme taýdan okalyşy we soňky durmuş wakalary bilen baglanyşykly okalyşy ýazyp görüň.
  3. Bir düýşi ynanýan bir adamyňyz bilen paýlaşyň, ýöne ilki oňa şol bäş sözi öwrediň. Bu usuly dogruçyl ulanýan iki adam hem eýýäm düýş topary bolup biler.
  4. Düýş gören adamyň soňky sözüne hemişe hormat goýuň, hatda özüňiziň çaklamalaryňyza garşy bolsa-da: eger bir ýorum içiňizde "hawa, hut şu" diýen tanalyş duýgusyny döretmeýän bolsa, näçe täsirli eşidilse-de, häzirlikçe ol dogry däl.
  5. Gaýtalanyp çykýan ugurlara üns beriň. Ullman düýşleri tamamlanmadyk duýgy meseleleriniň geçip barýan duralgalary hökmünde görýärdi. Şol bir mesele gaýtalanyp durýan bolsa, hakyky many hut şol yzygiderlilikde gizlenýär.
Düýşüňiz size näme diýýär?

Düýşüňiz size näme diýýär?

Düýşüňizi psihologik nukdaýnazardan öwreniň — Ýungyň nyşanlaryndan we arhetiplerinden başlap, gündelik pikirleriňize we aladalaryňyza çenli.

Miras: Demokratik düýş çemeleşmesi

Telepatiýa boýunça geçirilen synaglar parapsihologiýa baradaky jedellerde henizem agzalýar, ýöne Ullmanyň iň dowamly mirasy jemgyýetçilik häsiýetlidir: onuň usulyna daýanýan müňlerçe düýş toparlary Skandinawiýada, Amerikalarda we Aziýada işleýär, onuň ýörelgeleri boýunça taýýarlanan düýş bilen işleýän hünärmenleriň bir nesli kemala geldi. Şeýle hem häzirki wagtda diňe onuň toparlarynda däl, has giňden kabul edilen möhüm ýörelge bar - soňky söz hemişe düýş gören adama degişlidir we hormat düşünjeden öň gelýär. Ol düýşleri paýlaşmagyň adamlaryň arasynda aýratyn bir dogruçyllygy döredýändigini öwredýärdi, sebäbi düýşler özüni görkezmek üçin däl. Toparlarda onlarça ýyllap toplan tejribe hem muny tassyklaýar. Eger dostuňyz size bir düýş aýdyp, siz hem jogabyňyzy "belki bu ... hakyndadyr" diýip başlan bolsaňyz, bilip ýa-da bilmän, Ullmanyň kämilleşdiren usulynyň has sada görnüşini ulanan bolduňyz.

Ullmanyň ruhy öz tejribäňizde

Ruya-daky düýş ýorgut usullary Ullmanyň aýratyn ähmiýet beren şol bir ýörelgesine esaslanýar: olar ilki soraýar, soň teklip edýär; kabul edilmeli höküm däl-de, synap görüp boljak ýorumlary hödürleýär we soňky sözi edil onuň ýaly düýş gören adama goýýar. Žurnal onuň usulynyň zerur hasaplaýan esasy maglumatlaryny saklamaga kömek edýär - täze ýatda galan düýşleri we olaryň gapdalyndaky durmuş ýagdaýlaryny. Şeýle hem ol Ullmanyň iň möhüm diýip hasaplan zadyny sessizje ýerine ýetirýär: şol bir tamamlanmadyk duýgy meselesiniň gaýtalanyp durýandygyny duýýar. Biziň gaýtalanýan düýşler baradaky gollanmamyz bu mowzugy dowam etdirýär, şeýle hem ýorgut usullarynyň kartasy gowy düýş toparynyň hödürläp biljek dürli çemeleşmelerini görkezýär.


Ullmanyň bäş sözi kiçijik sözlemde bütin bir garaýşy jemleýär: her bir düýşe, hatda öz düýşüňize-de, eýesi däl-de myhman ýaly çemeleşiň. Many diňe teklip edilýär, hiç haçan zor bilen kabul etdirilmeýär; ýakynlyk howpsuzlyk bilen utgaşýar; ahyrsoňy we hemişe ygtyýar düýşi gören adama degişli bolýar. Mundan has mylaýym özgertmäni göz öňüne getirmek kyn.

Montague Ullman: Ýygy-ýygydan berilýän soraglar

Montague Ullman kimdi?
Bruklindäki Maimonides Medical Center-de Düýş barlaghanasyny esaslandyran, soňra bolsa düýşleri paýlaşmak we olara has çuň düşünmek üçin dünýäniň köp ýerlerine ýaýran tejribä esaslanýan düýş topary usulyny döreden amerikan psihiatry we psihoanalitigi (1916-2008). Ömrüniň soňky otuz ýylynda düýşleriň diňe hünärmenlere däl, hemmelere degişlidigini öwretmäge bagyşlady.
Ullmanyň düýş topary näme?
Bu kiçi düýş toparydyr, oňa terapewt gerek däl. Her gezek bir meýletin gatnaşyjynyň düýşi belli tapgyrlar boýunça ara alnyp maslahatlaşylýar: ilki düýş gürrüň berilýär, soň toparyň agzalary oňa "eger bu meniň düýşüm bolan bolsa" diýen sözbaşy bilen öz garaýyşlaryny aýdýarlar, ahyrynda bolsa düýş eýesine öz durmuşy bilen baglanyşdyrmagy üçin söz berilýär. Berk howpsuzlyk düzgünleri tutuş dowamynda gözegçiligi düýş eýesiniň elinde saklaýar.
"Eger bu meniň düýşüm bolan bolsa" diýen söz nämäni aňladýar?
Bu Ullmanyň usulynda her bir pikiriň öňünden hökmany aýdylýan sözbaşydyr. Gatnaşyjylar "eger bu meniň düýşüm bolan bolsa, men ... duýardym" diýýärler, "seniň düýşüň şu manyny berýär" diýmeýärler. Şeýle beýan edilişi ýorumlary taýýar hakykat däl-de, düýş eýesiniň kabul edip ýa-da kabul etmän biljek teklibine öwürýär. Şeýlelikde ol beýleki adamlaryň ynamly höküminden goralýar, şol bir wagtyň özünde olaryň dürli garaýyşlaryndan peýda görýär.
Maimonides Medical Center-de geçirilen düýş telepatiýasy synaglary hakykatdanam ylmy işdimi?
Bu synaglar öz döwrüniň ölçeglerine görä ünsli geçirilip, netijeleri dogruçyl çap edildi. Olar häzirem parapsihologiýa boýunça çeşmelerde agzalýar. Şeýle-de bolsa, esasy ylmy jemgyýetçilik düýş telepatiýasyny kabul etmeýär: garaşsyz gaýtalanan barlaglar şol netijeleri tassyklamady, şonuň üçin bu ugur iň gowusy subut edilmedik mesele hökmünde görülýär. Ullmanyň uzak möhletli ylmy goşandy telepatiýa netijeleri däl-de, onuň topar usulydyr.
Düýşleri paýlaşmak söhbetdeşligini nädip howpsuz alyp barmaly?
Ullmanyň iki esasy ýörelgesine eýeriň: ähli gözegçilik düýş eýesiniň elindedir we ol islendik pursatda saklap biler; beýleki adamlaryň her bir pikiri bolsa "eger bu meniň düýşüm bolan bolsa" diýen söz bilen başlanýar. Şahsy maglumatlary zor bilen çykarmaga synanyşmaň, bir ýoruma hökman ynandyrmaga çalyşmaň we iň soňky sözi düýş eýesine goýuň. Şeýle düzgünler bilen hatda kofe başynda iki adam hem düýşler bilen manyly iş alyp baryp biler.
Onuň usulyny ýeke özüm ulanyp bilerinmi?
Hawa. Düýşüňizi ýazyp alyň, bir gün garaşyň, soň bolsa ony başga biri görýän ýaly edip, "eger bu meniň düýşüm bolan bolsa" çemeleşmesi bilen ýazmaça pikir ýörediň. Ilki duýgulara degişli okalyşy, soň metafora degişli okalyşy ýazyp, şondan soň ony öz durmuşyňyz bilen baglanyşdyryň. Şeýle aralyk döretmek usuly toparyň berýän peýdasynyň ep-esli bölegini gaýtadan döredýär, Žurnal ýöretmek bolsa gaýtalanýan mowzuklary wagtyň geçmegi bilen aýdyň görkezýär.
Düýş topary terapiýanyň ornuny tutup bilermi?
Ýok. Ullman muny aç-açan belläp geçýärdi: düýşlere düşünmäge çalyşmak adaty durmuşda ösüşe ýardam edýän tejribe bolup, bejergi däldir. Toparlar agyr ruhy şikesleri çuňňur dörjemeýär, düýşler çynlakaý psihologik kynçylyklary görkezýän bolsa, hünärmene ýüz tutmak gerek. Bu usulyň esasy gymmaty başga ýerde: ol gündelik düýşleri we olary paýlaşýan adamlary biri-biri üçin hakykatdanam peýdaly edýär.

Bu makala size peýdaly boldumy?

Bu makala ilkibaşda iňlis dilinde ýazyldy. Asyl nusgasyny oka

bedtime

Näme düýş gördüňiz?

Heniz ýadyňyzda täze wagty ýazyp goýuň. Ony žurnalyňyzda saklamak we manysyny öwrenmek üçin mugt hasap açyň.

Mugt hasap. Düýşüňiz žurnalyňyzda gizlin saklanýar.

Çeşmeler

  1. 1. Appreciating Dreams: A Group Approach
    Awtor: Ullman, M.Ýyl: 1996Neşirçi/Žurnal: Sage Publications
  2. 2. Working with Dreams
    Awtor: Ullman, M., & Zimmerman, N.Ýyl: 1979Neşirçi/Žurnal: Delacorte Press
  3. 3. Dream Telepathy
    Awtor: Ullman, M., Krippner, S., & Vaughan, A.Ýyl: 1973Neşirçi/Žurnal: Macmillan
  4. 4. The Variety of Dream Experience
    Awtor: Ullman, M., & Limmer, C. (eds.)Ýyl: 1987Neşirçi/Žurnal: Continuum
share

Paýlaş